گیلان گنجینه‌ای از تنوع زیستی ایران

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای گیلان، معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان به مناسبت روز جهانی تنوع زیستی، بر اهمیت نقش اقدامات محلی در حفاظت از سرمایه‌های طبیعی و ژنتیکی تأکید کرد.

عباس عاشوری با اشاره به نامگذاری ۲۲ می (اول خرداد) از سوی سازمان ملل متحد به عنوان «روز جهانی تنوع زیستی» اظهار کرد: هدف از گرامیداشت این روز، افزایش آگاهی عمومی نسبت به اهمیت تنوع زیستی و یادآوری ارزش گونه‌ها، ژن‌ها و اکوسیستم‌هایی است که پایه‌های حیات و پایداری جوامع انسانی را شکل می‌دهند.

وی افزود: تنوع زیستی تنها به معنای فراوانی گونه‌های گیاهی و جانوری نیست، بلکه گستره‌ای از تنوع ژنتیکی، تنوع اکوسیستم‌ها و حتی خرده فرهنگ‌های جوامع محلی را نیز در بر می‌گیرد. 

هر چه تنوع زیستی در یک سرزمین بیشتر باشد، پایداری اکوسیستم‌ها افزایش یافته و امنیت زیستی و اقتصادی جوامع انسانی نیز تقویت می‌شود.

معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان با اشاره به برخی آمار‌های نگران‌کننده جهانی گفت: گزارش‌ها حاکی از آن است، طی ۵۰ سال گذشته فعالیت‌های انسانی موجب کاهش حدود ۶۰ درصد تنوع زیستی در جهان شده است. 

همچنین حیات وحش در آفریقا حدود ۶۵ درصد کاهش یافته، جمعیت حشرات بالدار در اروپا تا ۷۵ درصد کاهش یافته و حدود ۹۰ درصد از آبزیان بزرگ‌جثه در معرض نابودی قرار گرفته‌اند. 

بر اساس برآورد‌ها نیز ممکن است تا سال ۲۰۵۰ حدود ۳۰ درصد از گونه‌های زیستی جهان در معرض خطر انقراض قرار گیرند.

عباس عاشوری با اشاره به شعار امسال روز جهانی تنوع زیستی با عنوان «اقدام محلی برای اثرگذاری جهانی» تصریح کرد: این شعار تأکید می‌کند که تغییرات بزرگ جهانی از اقدام‌های کوچک، اما مؤثر در سطح جوامع محلی آغاز می‌شود.

 به بیان دیگر، مجموعه‌ای از اقدامات کوچک می‌تواند نتایج بزرگ و تعیین‌کننده‌ای برای آینده محیط زیست رقم بزند

وی ادامه داد: اقدام‌هایی همچون احیای تالاب‌ها با بهره‌گیری از دانش سنتی، تأمین حقابه‌های محیط زیستی تالاب ها، ارائه راهکار‌های مناسب و نوین برای کاهش و مدیریت پسماند، آموزش عمومی، حفاظت مشارکت جهت حفاظت از جمعیت‌های محلی حیات وحش، ممانعت از رهاسازی غیرمسئولانه جانوران و گیاهان در طبیعت و عدم انجام شکار و صید غیرمجاز از جمله گام‌های عملی و مؤثری هستند که هر فرد و هر جامعه محلی می‌تواند برای حفاظت از تنوع زیستی انجام دهد.

معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان در ادامه به ظرفیت‌های ارزشمند زیستی استان اشاره کرد و گفت: استان گیلان با برخورداری از بیش از ۵۰۰ گونه حیات وحش مهره‌دار که برخی از آنها در معرض خطر انقراض جهانی قرار دارند، از جمله پلنگ ایرانی و انواع ماهیان خاویاری، و همچنین بیش از هزار گونه گیاهی ارزشمند نظیر سوسن چلچراغ، سرو کهنسال هرزویل و شمشاد هیرکانی، یکی از مناطق غنی کشور از نظر تنوع زیستی به شمار می‌رود.

وی افزود: در حال حاضر ۱۵ منطقه چهارگانه تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست در گیلان وجود دارد که حدود ۳ / ۹ درصد از مساحت استان را شامل می‌شود و همچنین ۶ منطقه شکار ممنوع نیز با وسعتی معادل ۲ / ۱۱ درصد از مساحت استان به عنوان زیستگاه‌های مهم حیات وحش حفاظت می‌شوند.

عاشوری خاطرنشان کرد: تنوع زیستگاهی گیلان نیز کم‌نظیر است؛ به گونه‌ای که در فاصله‌ای کوتاه می‌توان از ارتفاع ۲۶ متر پایین‌تر از سطح دریا به ارتفاعات بیش از سه هزار متر رسید. وجود دریا، جلگه، جنگل‌های هیرکانی، کوهستان و همچنین اقلیم نیمه‌بیابانی در مناطقی مانند شهرستان رودبار، مجموعه‌ای کم‌نظیر از اکوسیستم‌های طبیعی را در این استان شکل داده است.

وی همچنین به نقش فرهنگ‌های بومی استان اشاره کرد و گفت: خرده فرهنگ‌های گیلک، تالش و گالش در حوزه محیط زیست و منابع طبیعی نیز بخشی از سرمایه‌های ارزشمند فرهنگی مرتبط با طبیعت و تنوع زیستی این منطقه محسوب می‌شوند که حفظ و پاسداشت آنها در کنار حفاظت از طبیعت اهمیت زیادی دارد.

معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان در پایان ابراز امیدواری کرد با ترویج فرهنگ حفاظت از تنوع زیستی، هم‌افزایی اندیشه‌ها و مشارکت مسئولانه همه اقشار جامعه، بتوان گام‌های مؤثر و ماندگاری در پاسداشت طبیعت و حفاظت از این میراث ارزشمند برای نسل‌های آینده برداشت.